Kick boks terimleri
Low kick, teep, check, switch, K-1 kuralları: kick bokse özgü tekme, savunma ve kural terimlerinin açıklamalı listesi.
7 dk okuma

Kick boks terimlerinin yarısı boksla ortaktır: gard, jab, kros, kroşe, raunt, lapa. Kick bokse özgü olanlar tekmeyle ilgilidir: front kick (teep), roundhouse, low kick, high kick, side kick ve spinning kick. Savunmada en temel terim check'tir, yani gelen alçak tekmeyi dizi kaldırıp kaval kemiğiyle karşılamak.
Kick boks, boksun el tekniklerinin üzerine tekmeyi ekler. Terim listesinin de yarısı boksla ortaktır: gard, jab, kroşe, aparkat, raunt, klinç. Geri kalan yarısı ise bacaklarla ilgilidir ve genellikle İngilizce ya da Tayca kökenli adlarıyla kullanılır.
Aşağıda kick bokse özgü terimler; tekme isimleri, savunma hareketleri, kurallar ve salon dili.
Kick boksta hangi terimler boksla ortaktır?
Elle yapılan her şey neredeyse aynıdır. Gard, jab, kros, kroşe, aparkat, kombinasyon, slip, blok, ring, raunt, köşe, lapa ve gölge boksu kick bokste de aynı anlamda kullanılır.
Değişen şey bu terimlerin bağlamıdır. Kick bokste gard yalnızca eli değil, alt tarafı da korumak zorundadır; bu yüzden dirsek gövdeye daha yakın durur ve öndeki diz savunmaya katılır.
Kick boks tekme isimleri nelerdir?
- Front kick / ön tekme. Ayak tabanıyla ileri itilen tekme. Mesafe açmak için kullanılır; Muay Thai'deki karşılığı teep'tir.
- Roundhouse / yan tekme (dolama). Kalçadan dönerek kavisli gelen, kick boksun en çok kullanılan tekmesi. Kaval kemiği ya da ayak üstüyle vurulur.
- Low kick. Rakibin uyluk dış tarafına atılan alçak dolama tekme. Tek başına bitirici değildir; birikimle etkisini gösterir.
- Middle kick. Gövdeye, kaburga hizasına gelen dolama tekme.
- High kick. Baş hizasına atılan tekme. Görsel olarak en çarpıcı, risk olarak en yüksek olanıdır; kaçırıldığında denge kaybettirir.
- Side kick / yandan tekme. Vücut yana dönükken, topukla itilen tekme.
- Back kick / geri tekme. Sırtı dönerek topukla atılan tekme.
- Hook kick / kanca tekme. Bacağın uzatılıp topukla geri çekilirken vurulduğu tekme.
- Axe kick / balta tekme. Bacağın yukarı kaldırılıp topukla aşağı indirildiği tekme.
- Spinning kick / dönerek tekme. Gövde dönüşünden güç alan tekme ailesi. Spinning back kick ve spinning hook kick en bilinenleridir.
- Switch kick. Ayakları hızlıca yer değiştirip öndeki bacakla atılan dolama tekme.
- Diz. Kick boksun bazı kural setlerinde serbesttir, bazılarında yasaktır. Serbest olduğunda genellikle yalnızca ayakta ve klinçsiz kullanılır.
Kick bokste savunma terimleri nelerdir?
- Check. Gelen alçak tekmeyi, dizi kaldırıp kaval kemiğiyle karşılamak. Kick boksun en temel savunma hareketidir; öğrenilmediğinde low kick birikerek bacağı çalışamaz hâle getirir.
- Blok. Tekmeyi kol, dirsek veya bacakla karşılamak.
- Catch. Gelen tekmeyi kolla yakalamak. Kural setine göre ardından kısa bir karşı hareket serbest olabilir.
- Sweep. Dengesi bozulmuş rakibin destek ayağını süpürerek yere düşürmek.
- Teep ile mesafe kesme. Öne itilen tekmeyle rakibin ilerlemesini durdurmak.
- Slip, roll, parry. Boksla ortak el savunmaları; kick bokste de aynen geçerlidir.
Kick boks kural terimleri ne anlama gelir?
Kick boks tek bir kural seti değildir; salonda ve turnuvada geçen adlar genellikle hangi kurallarla dövüşüldüğünü anlatır:
- Semi contact / point fighting. Temas sınırlı, puan esaslı format. Vuruş sonrası çalışma durur, puan verilir.
- Light contact. Sürekli akan ama temas şiddeti sınırlanmış format.
- Full contact. Bel üstü tam temas; tekmeler yalnızca bel hizasının üzerine atılır, low kick yoktur.
- Low kick kuralları. Uyluğa tekmenin serbest olduğu format.
- K-1 kuralları. Low kick'e ek olarak dizin de serbest olduğu, klinçin ise çok kısa tutulduğu format. En yaygın modern kural setidir.
- Minimum tekme sayısı. Bazı formatlarda raunt başına atılması zorunlu tekme sayısı bulunur; amaç kick boksun bokse dönüşmesini engellemektir.
Salonda hangi terimleri duyarsınız?
Kaval (shin). Dolama tekmede vuran yüzey. Ayak ucuyla değil kaval kemiğiyle vurulur; ayak parmakları kırılgandır.
Kalkan / thai pad. Antrenörün kola taktığı, tekmenin çalışıldığı büyük yastık. Ele takılan lapadan farkı, tekme yükünü taşımasıdır.
Kick shield. Antrenörün gövdesine tuttuğu kalın yastık; ön tekme ve diz çalışılır.
Kaval kemiği koşullandırması. Kaval kemiğinin torbaya ve kalkana tekrarlı vuruşla alışması. Zamanla olur; zorlanarak hızlandırılmaz.
Ayak bandajı / ayak koruyucu. Ayak üstünü ve bileği koruyan ekipman.
Kaval koruyucu (shin guard). Karşılıklı çalışmada zorunlu ekipman.
Tekme ipi ve esneklik çalışması. Kick bokste tekme yüksekliği esnekliğe bağlıdır; ısınmanın belirgin bir bölümü buna ayrılır.
Kick boks terimleri Muay Thai'den farklı mı?
Kısmen. İki branşın hareket dağarcığı örtüşür ama adlandırma farklıdır: kick bokste front kick denen hareketin Muay Thai'deki adı teep, dolama tekmenin adı ise round kick ya da Tayca karşılığıyla anılır.
Asıl fark isimde değil kapsamdadır. Muay Thai'de dirsek ve uzun klinç çalışması vardır; çoğu kick boks kural setinde ikisi de yoktur. Bu yüzden kick boks terim listesi daha kısadır ve yeni başlayan için daha çabuk oturur.
Bu terimleri bilmek şart mı?
Şart değil. Antrenör hareketi göstererek anlatır ve adı zaten o sırada söylenir; birkaç hafta içinde kendiliğinden yerleşir.
Yine de üç terim baştan bilinirse ilk dersler daha rahat geçer: check (alçak tekmeyi dizle karşılama), teep (mesafe açan ön tekme) ve switch (ayak değiştirerek tekme). Bu üçü, kick boksu boksdan ayıran hareketin özetidir.
Dersini planla